Tavla Taş Dizimi ve Yönü Nasıl Olur? (2022)

 Tavla Taş Dizimi ve Yönü Nasıl Olur? (2022)
Okunuyor Tavla Taş Dizimi ve Yönü Nasıl Olur? (2022)

Tavla Taş Dizimi ve Yönü hakkında bilgi almak isteyen acemi oyunculara gerekli bilgileri en açık ve basit şekliyle sunmak adına güncel içerik hazırladık. 2022 diye not düşmemizin sebebi tabi’ki her yıl dizilişi değişiyor veya farklı kurallar geliyor diye değil sadece en açık ve sade haliyle sizlere bunu anlatmak adına hazırlandığının dikkatini çekmek için yazıldı.

Ülkemizde yıllar geçse’de oynamayı bırakmayacağımız en büyük oyunlardan bir tanesi’de tavla olduğu hep söylenir. Herkesin basitçe öğrenip oynayabileceği bu oyunun öncelikle bilmeniz gereken tavla dizilimi ve başlama yönü gibi bir kaç öncü kurala sahip.

Tavla tahtasının üzerinde 30 pul ve 2’de zar bulunuyor. Öncelikle siyah ve beyaz olarak ayrılan bu pulları tavla tahtasındaki dizilişini öğrenmeniz gerek. Oyunu oynayacağınız sağ veya sola göre diziliş şekli değişiklik gösterebiliyor.

Erkek veya klasik tavla dizilimi olarak adlandırılan düzenin en açık haliyle aşağıda sizlere hem yazıyla hemde görsel yardımıyla anlatmaya çalıştık.

Sağ Taraftan Tavla Dizilimi

Yazı Başlıkları:

Sağ Taraftan Tavla Dizilimi
Sağ Taraftan Tavla Dizilimi
  • Sağ taraftan 6. sıraya 5 taş
  • Sağ taraftan 8. sıraya 3 taş
  • Sağ taraftan 13. sıraya 5 taş
  • Sağ taraftan 24. sıraya 2 taş

Sol Taraftan Tavla Dizilimi

Sol Taraftan Tavla Dizilimi
Sol Taraftan Tavla Dizilimi
  • Sol taraftan 1. sıraya 2 taş
  • Sol taraftan 12. sıraya 5 taş
  • Sol taraftan 17. sıraya 3 taş
  • Sol taraftan 19. sıraya 5 taş

Tavla Yönü

Tavla Yönü
Tavla Yönü

Tavla, özel bir platform üzerinde 2 zar ve 15 siyah, 15 beyaz taş ile oynanan iki kişilik bir oyundur. Tavla anlamında Osmanlıca ﻧﺮﺩ /nerd/ sözcüğü de kullanılırdı. Tavlanın eş anlamlısı olarak nert, nerttahta verilmektedir. Dünyadaki en eski oyunlardan birisidir ve mirası pek çok millet tarafından sahiplenilir. Oyunun ilk ortaya çıktığı devirde tavladaki zarlar ve taşların kemiklerden yapıldığı düşünülmektedir.

1-1: Hep Yek
2-2: Dubara;
2-1: yek-i dü;
3-3: Dü Se;
3-2: Seba-i Dü;
3-1: Se Yek;
4-4: Dört Cihar (“Dört Caar” gibi de okunur);
4-3: Cihar-ü Se (“Caar-i Se” gibi de okunur);
4-2: Cihar-i Dü (“Caar-i Dü” gibi de okunur);
4-1: Cihar-ı Yek (“Caar-i Yek” gibi de okunur);
5-5: Dü Beş;
5-4: Cihar-ü Penc (“Caar-i Penc” gibi de okunur);
5-3: Penc-ü Se;
5-2: Penc-i Dü;
5-1: Penc-i Yek;
6-6: Dü Şeş;
6-5: Şeş Beş;
6-4: Şeş Cihar;
6-3: Şeş-ü Se;
6-2: Şeş-i Dü;
6-1: Şeş-i Yek;

Tavlanın tarihi MÖ 3000 yıllarına uzanır. Antik Romalıların Ludus Duodecim Scripture (12 çizgi oyunu) denen ve modern tavla ile neredeyse aynı bir oyun oynadığı bilinmektedir. Zamanla oyunun farklı toplumlarda farklı versiyonları türetilmiştir.

Tavladaki karşılıklı altışar hane 12 ayı, 15 beyaz ve 15 siyah pul ayın 15 gece ve 15 gündüzünü, karşılıklı on ikişer hane de günün 24 saatini temsil eder.

Tavlada, 4.500 civarında hamle ihtimali bulunduğundan oyunda ustalaşmak önemlidir. Ancak zarın şansı simgelemesinden dolayı şans faktörü de kendisini hissettirmektedir.

Bazı kaynaklarda “modern” ve “geleneksel” tavla şeklinde ayrım yapılır. Modern tavla ile kast edilen zarların tutmayı engellemek için fincanla atılması ya da tavla takımlarının 21 inç olması gibi federasyon standartlarına uygun oyun oynanmasıdır.

Osmanlı Devleti’nde 1400’lü yıllarda Türklerde tavla oyunu yaygınlaşmıştır. Osmanlı’nın yükseliş döneminde tavla çok büyük bir önem taşımaya başlamıştı. Günümüzde tavla geleneği Türklerde devam etmektedir.

Türkiye’de çok yaygın bir oyun olan tavlada usta oyuncular bir gelenek biçiminde zar kombinasyonlarının Farsçadan Türkçeye geçen isimlerini kullanırlar.


Yapılan Yorumlar
Bir Yorum Yapın